فَقَاتِلْ فِي سَبِيلِ اللّهِ لاَ تُكَلَّفُ إِلاَّ نَفْسَكَ وَحَرِّضِ الْمُؤْمِنِينَ  عَسَى اللّهُ أَن يَكُفَّ بَأْسَ الَّذِينَ كَفَرُواْ وَاللّهُ أَشَدُّ بَأْساً وَأَشَدُّ تَنكِيلاً

“Allah yolunda vuruş (cihad et). Sən yalnız özünə cavabdehsən, lakin möminləri də (cihada) təşviq et! Ola bilsin ki, Allah kafirlərin gücünü qırmış olsun. Allahın qəzəbi də, əzabı da çox şiddətlidir” (ən-Nisə, 84).

Mərhəmətli və Rəhmli Allahın adı ilə!

Həmd yalnız Allaha məxsusdur! Biz Ona həmd və şükür edirik, Onu köməyə çağırırıq, Ondan bağışlanma diləyirik, nəfslərimizin şərindən və pis əməllərimizdən qorunmaq üçün yalnız Ona pənah aparırıq. Allah kimə hidayət versə o, haqq yolunda olar və kimi də azdırsa onu haqq yoluna yönəldən tapılmaz. Mən şəhadət (təsdiq) edirəm ki, Allahdan başqa ibadətə haqqı olan ilahi yoxdur, təkdir, şəriki yoxdur və şəhadət edirəm ki, Muhəmməd – Ona və ailəsinə Allahın salamı və salavatı olsun! Onun qulu və rəsuludur! Uca Rəbbimiz buyurur:

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اتَّقُواْ اللّهَ حَقَّ تُقَاتِهِ وَلاَ تَمُوتُنَّ إِلاَّ وَأَنتُم مُّسْلِمُونَ

“Ey iman gətirənlər! Allahdan lazımınca qorxun və yalnız müsəlman olduğunuz halda ölün!” (Ali-İmran, 102).

وَالَّذِينَ اجْتَنَبُوا الطَّاغُوتَ أَن يَعْبُدُوهَا وَأَنَابُوا إِلَى اللَّهِ لَهُمُ الْبُشْرَى فَبَشِّرْ عِبَادِ الَّذِينَ يَسْتَمِعُونَ الْقَوْلَ فَيَتَّبِعُونَ أَحْسَنَهُ أُوْلَئِكَ الَّذِينَ هَدَاهُمُ اللَّهُ وَأُوْلَئِكَ هُمْ أُوْلُوا الْأَلْبَابِ

“Tağuta (şeytana) ibadət etməkdən çəkinib tövbə edərək Allaha tərəf qayıdanları müjdə gözləyir. Bəndələrimə (cənnətlə) müjdə ver! O kəslər ki, sözü (öyüd-nəsihəti) dinləyib onun ən gözəlinə (düzgününə) uyarlar. Onlar Allahın doğru yönəltdiyi kimsələrdir. Ağıl sahibləri də elə onlardır!” (əz-Zumər, 17-18).

Müqəddimə

Uca və Nöqsansız Rəbbimiz Quran-kərimdə buyurur:    إِنَّ الدِّينَ عِندَ اللّهِ الإِسْلاَمُ

“Allah yanında haqq olan (qəbul olan) din əlbəttə İslamdır”. (Ali-İmran,19).

وَمَن يَبْتَغِ غَيْرَ الإِسْلاَمِ دِيناً فَلَن يُقْبَلَ مِنْهُ وَهُوَ فِي الآخِرَةِ مِنَ الْخَاسِرِينَ

“Kim islamdan başqa bir din ardınca gedərsə, o din heç vaxt ondan qəbul olunmaz və o şəxs axirətdə zərər çəkənlərdən olar” (Ali-İmran, 85).

Uca Allah bu din ilə öz sevimli bəndəsi və elçisi Muhəmmədə – Ona və ailəsinə Allahın salamı və salavatı olsun! düşmənlərinin əleyhinə qələbə verdi. Məkkəli müşriklər (Allaha şərik qoşanlar) müsəlmanları İslamdan yayındırmaq istədilər. Lakin bu baş tutmadı. Əksinə, İslam qalib oldu, küfr məğlub oldu. Bu, Allahın əmri və Allahın istəyidir. Heç bir kimsə bunun qarşısını ala bilməz. Hər şeyə Qadir olan Allah bu barədə buyurur:

يُرِيدُونَ لِيُطْفِؤُوا نُورَ اللَّهِ بِأَفْوَاهِهِمْ وَاللَّهُ مُتِمُّ نُورِهِ وَلَوْ كَرِهَ الْكَافِرُونَ هُوَ الَّذِي أَرْسَلَ رَسُولَهُ بِالْهُدَى وَدِينِ الْحَقِّ لِيُظْهِرَهُ عَلَى الدِّينِ كُلِّهِ وَلَوْ كَرِهَ الْمُشْرِكُونَ

“Onlar Allahın nurunu (islam dinini) öz ağızları (öz iftiraları və şər sözləri) ilə söndürmək istəyirlər. Allah isə - kafirlərin xoşuna gəlməsə də Öz nurunu (dinini) tamamlayacaqdır. Müşriklərin xoşuna gəlməsə də, islamın bütün dinlərdən üstün olduğunu göstərmək üçün Öz peyğəmbərini doğru yolu göstərən rəhbərlə (Quranla) və haqq dinlə göndərən Odur!” (əs-Səff, 8-9).

Uca Allah bildirir ki, İslam dini kamil bir din və qayda-qanundur. Bütün bəşəriyyətə nemət olaraq göndərilmişdir.

الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمُ الإِسْلاَمَ دِيناً

“Bu gün dininizi kamil etdim, sizə olan nemətimi tamamladım və sizin üçün din olaraq islamı bəyənib seçdim”. (əl-Maidə, 3).

Şəriətimizdə elə bir əməl yoxdur ki, ağıl onu dərk etməsin, qavramasın. Əksinə, islamın hər bir buyruğunu insan zəkası dərk edir, məntiqi təsdiqləyir. Dinimizdə Rəbbimizin bizdən tələb etdiyi əməllərin hamısı xeyirli, ədalətli, doğru, yüngül və pakdır. Qadağan etdikləri isə ya ziyanlı ya da ziyanı xeyrindən daha çox olan, şər  və murdar əməllərdir. Həmçinin, dinimizdə insanı yoran, əldən salan və ya bezdirən heç bir əməldə yoxdur. İslam dinində insanın şərəfini alçaldan heç bir əməl yoxdur. Müsəlman olan şəxs İslama sevgili peyğəmbərimizin – Ona və ailəsinə Allahın salamı və salavatı olsun! öyrətdiyi kimi əməl edərsə şərəfi artar və rahatlıq tapar. Hər dəfə islam hökmləri barədə düşünəndə müsəlmanın imanı, dinə olan səmimiyyəti güclənir.

Çünki bu din insanı düzgün əqidəyə, gözəl əxlaqa, ədalətə, sülhə, birliyə, valideynlərə qayğıkeşliyə, qohumluq əlaqələrini qorumağa, qonşu ilə gözəl rəftara, əmanəti qorumağa, əhdə sadiq qalmağa, kasıblara əl tutmağa, məzluma köməyə, namusu, vicdanı, torpağı, evi, malı, canı qorumağa çağırır. Həmçinin həddi aşmadan dünya ləzzətini dadmağa da heç bir qadağa qoymur. İslam dini müsəlmanı hər cür  pislikdən, yalandan, haramdan, zülmdən, təcavüzdən, işgəncədən, ümumiyyətlə insana və cəmiyyətə ziyan gətirən bütün əməllərdən çəkindirir. Bu səpkidə çox danışmaq olar, amma biz bu gün İslamın digər dinlərdən səciyyələndirici bir əsası barəsində, islam düşmənlərinin pis və vahiməli kimi təqdim etdikləri, lakin, həqiqətdə isə bəşəriyyətə sülh gətirən cihad ibadəti barədə danışacağıq.

Cihad heç də bəzilərin iddia etdiyi kimi quldurluq, soyğunçuluq, basqınçılıq deyil. Cihad ibadəti ilə müsəlman öz dinini, əqidəsini, namusunu, evini, torpağını, canını, malını qoruyur. Məzlumlara və zəiflərə kömək edir. “Lə iləhə illə-llah” (Allahdan başqa ilahi yoxdur) kəlamını yayır və İslamı yer üzündə bərqərar edir. Bu gün bəşəriyyətin əksər düşünən qismi bir həqiqəti şəksiz etiraf edir ki, kainatı və məxluqatı yaradan Uca Allahdır. Deməli, razılaşmaq lazımdır ki, yaradılmışların (məxluqatın) Yaradanın (Allahın) qanunları ilə yaşamaları Onun ən birinci və ən vacib haqqıdır. İslam həm din, həm əxlaq, həm həyət tərzi, həm də dövlətçilik və sosial sistemdir. Allah ən Böyükdür!

Cihadın hikməti və qayəsi.

1. Allahın  kəlamını ucaltmaq və İslamı bərqərar etmək.

Uca və Nöqsansız Allah cihadın hikmətini və qayəsini bir neçə ayədə bizə bildirir:

وَقَاتِلُوهُمْ حَتَّى لاَ تَكُونَ فِتْنَةٌ وَيَكُونَ الدِّينُ كُلُّهُ لِلّه فَإِنِ انتَهَوْاْ فَإِنَّ اللّهَ بِمَا يَعْمَلُونَ بَصِيرٌ

“Yer üzündə fitnə-fəsad, şirk (Allaha şərik qoşmaq) qalmayıb, bütün din, ibadət yalnız Allaha məxsus olanadək onlarla vuruşun! Əgər Allaha şərik qoşmağa son qoysalar, bilsinlər ki, Allah onların etdiklərini görür”. (əl-Ənfəl, 39).

وَقَاتِلُوهُمْ حَتَّى لاَ تَكُونَ فِتْنَةٌ وَيَكُونَ الدِّينُ لِلّهِ فَإِنِ انتَهَواْ فَلاَ عُدْوَانَ إِلاَّ عَلَى الظَّالِمِينَ

“Müşriklərin fitnəsi (şirk) aradan qalxana qədər və din ancaq Allaha məxsus edilənədək onlarla vuruşun!” (əl-Bəqərə, 193).

عن ابن عمر– رضي الله عنهما – قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: " أمرت أن أقاتل الناس حتى شهدوا أن لا إله إلا الله وأن محمدا رسول الله ، ويقيموا الصلاة ، ويؤتوا الزكاة فإذا فعلوا ذلك عصموا مني دماءهم وأموالهم إلا بحق الاسلام وحسابهم على الله عزوجل ﴾  رواه البخاري ومسلم .

İbn Ömər (Allah ondan razı qalsın) Allah elçisinin (ona və ailəsinə Allahın salamı olsun!) belə dediyini rəvayət edir: “Mənə əmr olundu ki, insanlar Allahdan başqa ilahın olmadığını qəbul edincəyə qədər onlarla vuruşum. Kim Allahdan başqa ilahın olmadığını təsdiq edərsə, artıq canı və malı toxunulmaz olar, bunu səmimi edib etməməyini isə Allah Özü hesab edəcəkdir” Buxari və Muslim.

عن أبي موسى الأشعري – رضي الله عنه – قال: جاء رجل إلى النبي صلى الله عليه وسلم فقال: يا رسول الله، الرجل يقاتل للمغنم، والرجل يقاتل ليُذكر، والرجل يقاتل ليُرى مكانه، فمن في سبيل الله؟ قال: "من قاتل لتكون كلمة الله هي العليا فهو في سبيل الله" رواه البخاري ومسلم .

Əbu Musa (Allah ondan razı qalsın) rəvayət edir ki; “Bir kişi gəlib Allahın elçisindən – ona və ailəsinə Allahın salamı olsun! soruşdu: “Ey Allahın elçisi! Bir kişi qənimət (dünya malı), bir kişi də insanlar arasında şöhrət yaxud vəzifə, bir başqası isə insanlar onun haqqında yaxşı danışsınlar deyə vuruşur, bunlardan hansı Allah yolundadır? Allah rəsulu – ona və ailəsinə Allahın salamı olsun! belə cavab verdi: “Kim Allahın sözü (Lə iləhə illə-llah) uca olsun deyə vuruşarsa, o da Allah yolundadır” Buxari və Muslim.

2. Zülmə məruz qalmış müsəlmanlara yardım etmək.

Uca Rəbbimiz buyurur:

وَمَا لَكُمْ لاَ تُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللّهِ وَالْمُسْتَضْعَفِينَ مِنَ الرِّجَالِ وَالنِّسَاء وَالْوِلْدَانِ الَّذِينَ يَقُولُونَ رَبَّنَا أَخْرِجْنَا مِنْ هَـذِهِ الْقَرْيَةِ الظَّالِمِ أَهْلُهَا وَاجْعَل لَّنَا مِن لَّدُنكَ وَلِيّاً وَاجْعَل لَّنَا مِن لَّدُنكَ نَصِيراً

“(Ey müsəlmanlar!) Sizə nə olub ki, Allah yolunda və: “Ey Rəbbimiz, bizi əhalisi zalım olan bu şəhərdən kənara çıxart, bizə Öz tərəfindən mühafizəçi göndər, yardımçı yolla!” – deyə dua edən aciz kişilər, qadınlar və uşaqlar uğrunda vuruşmursunuz?” (ən-Nisə, 75).

عن ابن عمر– رضي الله عنهما – قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: "المسلم أخو المسلم ، لا يظلمه ، ولا يسلمه. من كان في حاجة أخيه كان الله في حاجته ، و من فرج عن مسلم كربة فرج الله عنه بها  كربة من كرب يوم القيامة ، و من ستر مسلماً ستره الله  يوم القيامة" رواه البخاري ومسلم .

İbn Ömər – Allah ondan və atasından razı olsun! demişdir: Allahın elçisi – ona və ailəsinə Allahın salamı olsun! demişdir: “Bir müsəlman digər müsəlmanın qardaşıdır! Biri o birinə zülm etməz, biri o birini düşmənə təslim etməz! Kim müsəlman qardaşının bir ehtiyacına yardım edərsə Allahda ona yardım edər, kim müsəlman qardaşını bir kədərdən (çətinlikdən) qurtararsa Allah da onu qiyamət günü kədərdən qurtarar, kim bir müsəlmanın eybini örtərsə Allahda qiyamət günü onun eybini örtər” Buxari və Muslim.

عن أنس– رضي الله عنهما – قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: "انصر أخاك ظالماً  أو مظلوماً" فقال  رجل: يا رسول الله أنصره إذا كان مظلوماً أرأيت  إن كان ظالماً كيف أنصره ؟ قال : "تحجره – او تمنعه – من الظلم فإن ذلك نصره" رواه البخاري .

Ənəs – Allah ondan razı olsun! demişdir; “Allahın elçisi – ona və ailəsinə Allahın salamı olsun! demişdir: “Din qardaşına yardım et, zalım və ya məzlum olsa belə!” bir kişi dedi: Ey Allahın elçisi! Məzlum olsa kömək edərəm, bəs zalım olsa necə yardım  edə bilərəm? O dedi: “Onu zülm etməkdən çəkindir! Bu ona qarşı yardımdır” Buxari.

3. Evi, yurdu, vətəni, namusu, canı, malı düşməndən qorumaq, zülmə qarşı döyüşmək.

Uca Allah buyurur:

وَقَاتِلُواْ فِي سَبِيلِ اللّهِ الَّذِينَ يُقَاتِلُونَكُمْ وَلاَ تَعْتَدُواْ إِنَّ اللّهَ لاَ يُحِبِّ الْمُعْتَدِينَ  وَاقْتُلُوهُمْ حَيْثُ ثَقِفْتُمُوهُمْ وَأَخْرِجُوهُم مِّنْ حَيْثُ أَخْرَجُوكُمْ وَالْفِتْنَةُ أَشَدُّ مِنَ الْقَتْلِ

“Sizinlə vuruşanlarla siz də Allah yolunda vuruşun, lakin həddən kənara çıxmayın. Allah həddi aşanları sevməz! Onları harada görsəniz öldürün. Sizi çıxartdıqları yerdən siz də onları çıxardın. Müşriklərin fitnəsi (Allaha şərik qoşmaları) qətldən daha şiddətlidir”. (əl-Bəqərə, 191).

أُذِنَ لِلَّذِينَ يُقَاتَلُونَ بِأَنَّهُمْ ظُلِمُوا وَإِنَّ اللَّهَ عَلَى نَصْرِهِمْ لَقَدِيرٌ الَّذِينَ أُخْرِجُوا مِن دِيَارِهِمْ بِغَيْرِ حَقٍّ إِلَّا أَن

يَقُولُوا رَبُّنَا اللَّهُ وَلَوْلَا دَفْعُ اللَّهِ النَّاسَ بَعْضَهُم بِبَعْضٍ لَّهُدِّمَتْ صَوَامِعُ وَبِيَعٌ وَصَلَوَاتٌ وَمَسَاجِدُ يُذْكَرُ فِيهَا اسْمُ اللَّهِ كَثِيراً وَلَيَنصُرَنَّ اللَّهُ مَن يَنصُرُهُ إِنَّ اللَّهَ لَقَوِيٌّ عَزِيزٌ

“Zülmə məruz qaldıqlarına görə vuruşanlarla (zalıma qarşı vuruşmaq istəyənlərə) izn verilmişdir. Allah onlara kömək etməyə əlbəttə qadirdir! O, kəslər ki, haqsız yerə ancaq “Rəbbimiz Allahdır” dediklərinə görə yurdlarından çıxarıldılar”. (əl-Həcc, 39-40).

وعن أبي هريرة – رضي الله عنه – قال: جاء رجل إلى رسول الله صلى الله عليه وسلم فقال : يا رسول الله ، أرأيت إن جاء رجل يريد أخذ مالي؟ قال : "فلا تعطه مالك" قال : أرأيت إن قاتلني؟ قال : "قاتله" قال: أرأيت إن قتلني؟ قال : "فأنت شهيد" قال : أرأيت إن قتلته؟ قال : "هو في النار" رواه مسلم .

Əbu Hureyradan – Allah ondan razı olsun! rəvayət olunur ki, bir kişi gəlib Allahın elçisindən – ona və ailəsinə Allahın salamı olsun! soruşdu: - Ey Allahın elçisi! Bir şəxs gəlib mənə məxsus olan malımı zorla məndən almaq istəsə nə edim? Allahın elçisi – ona və ailəsinə Allahın salamı olsun! belə cavab verdi: “Malını ona vermə!” birdən o mənimlə vuruşsa? O, dedi “Səndə vuruş!” əgər o məni öldürərsə? O, dedi : “Sən şəhid olarsan!” bəs mən onu öldürsəm? O, dedi: “O, Cəhənnəmə düşər!” Muslim, 140.

«Bütün təfsir alimləri, hədis alimləri, fiqh alimləri və üsul alimləri ittifaq etmişlər ki, əgər düşmən müsəlman torpağına soxularsa və yaxud müsəlmanlara aid olmuş bir torpağı işğal etmişsə o yurdun əhalisinə, hər bir vətəndaşının üzərinə şəxsən düşmənə qarşı çıxıb döyüşmək vacib (fardu-ayn) olar. Əgər o yurdun əhalisi döyüşə çaxmazlarsa və ya bütün güc-qüvvətlərini sərf etməzlərsə yaxud da çətinlik çəkərlərsə və ya tənbəllik edərlərsə yaxud da gücləri çatmazsa o torpaqdan düşməni çıxartmaq oradakı müsəlmanlara ən yaxın olan müsəlmanların üzərinə vacib olar. Əgər onlarda bütün güc-qüvvətini sərf etməzlərsə və ya döyüşə çıxmazlarsa onlara yaxın olan müsəlmanların üzərinə vacib olar, əgər onlarında gücü çatmazsa dairəvi şəkildə yaxın olan yaxın sırası ilə bütün müsəlmanların üzərinə vacib olar. Belə bir vəziyyətdə heç kimin cihadı tərk etməsinə icazə (üzr) yoxdur. Namaz və oruc kimi. Namazı və orucu vaxtı yetişəndə tərk edə bilmədiyimiz kimi cihadı da beləcə tərk edə bilmərik. Belə ki, övlad valideynindən, borclu borc sahibindən, qadın ərindən, kölə ağasından iznsiz bu müqəddəs mübarizəyə qatılmalıdır. Beləliklə ölkə kafirlərdən təmizlənməyincə cihad vacib (fardu-ayn) olaraq qalar». (Şeyx Abdullah Azzam “İlhaq bil-Qafilə” səh. 17).

Cihadın üstünlüyü və fəziləti.

Cihad: – Müsəlmanların bütün güc və qüvvətlərini toplayıb – Allah kəlamının ucalması, İslamın bərqərar olması naminə düşmənlərə qarşı vuruşmalarına şəriətimizdə cihad deyilir.

Cihad İslam dininin əsas sütunlarından və dini ehkamlarındandır. Cihad imanın şöbələrindən biridir. Müsəlmana cihadı unutmaq yaraşmaz! Onun cihaddan xəbərsiz olması imanının və ixlasının naqisliyindəndir. Cihad imanın ən bariz və ən zahir əlamətlərindəndir. Allaha yaxınlaşmaq və lütfünə qovuşmaq üçün ən gözəl vasitələrdəndir. Uca Rəbbimiz buyurur:

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اتَّقُواْ اللّهَ وَابْتَغُواْ إِلَيهِ الْوَسِيلَةَ وَجَاهِدُواْ فِي سَبِيلِهِ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ

“Ey iman gətirənlər! Allahdan qorxun, Onun rəhmətinə və lütfünə qovuşmaq üçün vəsilə, yol axtarın! Allah yolunda cihad edin ki, nicat tapasınız!”(əl-Maidə, 35).

Cihad igidlər və qəhrəmanlar meydanı, şücaət mənbəyi, birlik və qardaşlıq ünvanıdır. İslam alimləri: “Cihad Allah dərgahında ən üstün və ən sevimli ibadətdir!” – demişlər.

عن أبي ذر – رضي الله عنه – قال: قلت يا رسول الله أي الأعمال أفضال؟ قال:"إيمان بالله  و الجهاد في سبيله" رواه البخاري ومسلم .

Əbu Zərr – Allah ondan razı olsun! Allahın elçisindən – Ona  və ailəsinə Allahın salamı olsun! ən üstün əməl hansı əməldir? – deyə soruşdum. O belə cavab verdi: – “Allaha iman etmək və Allah yolunda cihad etmək!” Buxari və Muslim.

Şeyx-ul-islam  ibn Teymiyyə – Allah rəhmət eləsin! demişdir:

Cihadın vacibliyi və üstünlüyü barədə Qurani-Kərimdə və şərafətli hədislərdə geniş xəbər verilmişdir. Bunun üçün də əməllərin ən üstünü cihaddır. Alimlərin ittifaqına (yekdil fikrinə) görə həcdən və ümrədən (kiçik həcc) üstündür. Nafilə (əlavə, vacib olmayan) namazdan və nafilə orucdan üstündür, buna dair Kitab və Sünnədə çoxlu sübutlar vardır. Həmçinin, ən çox savab və mükafat cihada görə mücahidə verilir, çünki cihadın faydası mücahidin özünə, bütün islam ümmətinə, dinə və dünyaya çatır.

Cihadın digər ibadətlərindən bir neçə fərqləndirici xüsusiyyəti var ki, bu da Allaha məhəbbət, iman, səmimiyyət, təvəkkül, səbir kimi batini, o cümlədən Allahı zikr etmək, malı və canı Ona təslim etmək, zühd (dünya ləzzətinin tərki) kimi zahiri əməlləri özündə cəm edir, hansı ki, başqa əməl bunları özündə toplamır. Cihad ibadətini edən şəxs və yaxud toplum iki gözəl və yaxşı mükafatdan birini qazanır – ya Allahın yardımı və qələbə ya da şəhidlik və cənnət müjdəsi o, cənnət ki, bütün müsəlmanların məqsədi ona qovuşmaqdır” (əs-Siyəsətu-ş-Şəriyyə, “Cihad bölümü” səh. 181).

Uca Allah buyurur:

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آَمَنُوا هَلْ أَدُلُّكُمْ عَلَى تِجَارَةٍ تُنجِيكُم مِّنْ عَذَابٍ أَلِيمٍ تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ وَتُجَاهِدُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ بِأَمْوَالِكُمْ وَأَنفُسِكُمْ ذَلِكُمْ خَيْرٌ لَّكُمْ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ يَغْفِرْ لَكُمْ ذُنُوبَكُمْ وَيُدْخِلْكُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِن تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ وَمَسَاكِنَ طَيِّبَةً فِي جَنَّاتِ عَدْنٍ ذَلِكَ الْفَوْزُ الْعَظ\

يمُ وَأُخْرَى تُحِبُّونَهَا نَصْرٌ مِّنَ اللَّهِ وَفَتْحٌ قَرِيبٌ وَبَشِّرِ الْمُؤْمِنِينَ

“Ey iman gətirənlər! Sizə elə bir ticarət (qazanc yolu) deyimmi ki, o sizi şiddətli əzabdan xilas etsin? Allaha və Onun peyğəmbərinə iman gətirin, Allah yolunda malınızla və canınızla cihad edin! Bilsəniz, bu sizə nə qədər xeyirlidir! Əgər belə etsəniz, O, sizin günahlarınızı bağışlayar və sizi ağacları altından çaylar axan cənnətlərə - Ədn cənnətlərindəki gözəl saraylara daxil edər. Bu ən böyük qurtuluşdur (uğurdur)! (Siz hələ) sevdiyiniz başqa bir nemət də - Allah dərgahından kömək və yaxın qələbə gözləyir. Möminlərə (dünyaya zəfərlə, axirətdə cənnətlə) müjdə ver!” (əs-Səff, 10-11-12-13).

Rəbbimiz bizə bildirir ki, Allaha iman, Rəsuluna iman və Allah yolunda cihad etmək ən uğurlu ticarətdir. Onunla bəndə üzücü əzabdan xilas olur, qiyamət günü nicat tapır. Bu ayədə Rəbbimiz bizi cihada həvəsləndirərək günahların bağışlanmasını necə qazanmağın yolunu aydınlaşdırır və vəd edir ki, əgər cihad edəriksə, Özü bizə yardım edər və qələbə qazandırar. Haqq din bu dünyaya bərqərar olar. Yaxud da müsəlman bu yolda şəhid olarsa əvəzində Rəbbi onu cənnətlə mükafatlandırar.

Uca Allah müsəlmana cihad etməsinin əvəzində cənnət verəcəyini vəd edir;

إِنَّ اللّهَ اشْتَرَى مِنَ الْمُؤْمِنِينَ أَنفُسَهُمْ وَأَمْوَالَهُم بِأَنَّ لَهُمُ الجَنَّةَ يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللّهِ فَيَقْتُلُونَ وَيُقْتَلُونَ وَعْداً عَلَيْهِ حَقّاً فِي التَّوْرَاةِ وَالإِنجِيلِ وَالْقُرْآنِ وَمَنْ أَوْفَى بِعَهْدِهِ مِنَ اللّهِ فَاسْتَبْشِرُواْ بِبَيْعِكُمُ الَّذِي بَايَعْتُم بِهِ وَذَلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ

“Həqiqətən Allah Öz yolunda vuruşub, öldürən və öldürülən möminlərin canlarını və mallarını Tövratda, İncildə və Quranda haqq olaraq vəd edilmiş Cənnət əvəzində satın almışdır, Allahdan daha çox əhdə vəfa edən kimdir?! Etdiyiniz sövdəyə görə sevinin! Bu ən böyük qurtuluş və ən böyük uğurdur!” (Tövbə, 111).

Uca Allah bəyan edir ki, malı və canı ilə Allah yolunda cihad edən mömin əvəzində cənnəti qazanacaq. O cənnət ki, səmavi kitablarda - Tövratda, İncildə və Quranda vəd edilib. Çünki onlar bu yolda vuruşur, öldürür və öldürülürlər.

Cihad İslamın ən üstün zirvəsidir.

عن معاذ بن جبل – رضي الله عنه – أن النبي صلى الله عليه وسلم قال له: "رأس الأمر الإسلام وعموده الصلاة، وذروة سنامه الجهاد".

Müaz bin Cəbəl – Allah ondan razi olsun! Peyğəmbərimizin – Ona və ailəsinə Allahın salamı və salavatı olsun! ona belə dediyini rəvayət edir: “Bütün işlərin (əməllərin) əvvəli İslamdır, dirəyi namazdır və ən üstün zirvəsi Allah yolunda cihaddır!” (İbn Macə, Əhməd və Tirmizi “İman” kitabı, 2616. Şeyx Nasir əd-Din Albani hədisin səhih olmasını təsdiqləmişdir, “Səhih ibn Macə” 2/359).

Cənnət qapılarından biri cihad qapısıdır, o qapıdan yalnız cihad edənlər girər.

عن عبادة بن الصامت – رضي الله عنه – عن النبي صلى الله عليه وسلم قال: "جاهدوا في سبيل الله فإن الجهاد في سبيل الله باب من أبواب الجنة ينجي الله به من الهم والغم".

Ubədə ibn Samitdən (Allah ondan razı olsun!) rəvayət olunur ki, Allah rəsulu – ona və ailəsinə Allahın salamı olsun! belə demişdir: “Allah yolunda cihad edin! Həqiqətən cihad cənnət qapılarından bir qapıdır. Cihad etməklə Allah möminin kədərinə və çətinliklərinə fərəc verər”. (İmam Əhməd və Təbərani bu hədisi rəvayət ediblər, Həkim bu hədisin səhih olmasını deyib, Zəhəbi onunla razılaşıb).

Cihadın üstünlüyü barədə əlavə məlumat üçün hədis kitablarına baxın.

Mücahidin üstünlüyü və şərəfi.

Allah yolunda yalnız xalis mömin, ibadətində Allaha şərik qoşmayan müsəlman vuruşar. Allahın dinini ucaltmaq istəyən mücahid sanki deyir; – “Allahdan başqa heç bir şeyə baş əymərəm, Allahdan başqa ibadət edilən bütün tağutlara nifrət edirəm!” Mücahid Allahın verdiyi əbədi cənnəti istəyir və buna görə də o, canını və malını bu yolda əsirgəmir. Məgər bundan xalis müsəlman, bundan üstün iman, bundan yaxşı müvahhid - tək Allaha ibadət edən varmı?!

“Bizə bu kimi çoxlu suallar verilir: – Mücahid kimdir, nə uğrunda vuruşur, məqsədi nədir, onları göndərən kimdir, mücahidin qazancı nədir? Cavablarımızı qısa şəkildə verməyə çalışacağam. Mücahidlər dünyada müsəlmanların başlarına gətirilən bəlaları görüb, onun acısını bütün varlığı ilə yaşayan, qadınların, uşaqların, qocaların haqsız zülmü, ölümü və onların məxsus olduqları torpaqların işğalı ilə barışmayan, müsəlman qardaş və bacılarının canına, malına, namusuna olan təcavüzü öz qeyrətinə, vicdanına sığışdırmayan və bütün bunların tezliklə aradan qalxması üçün, İslam ümmətinin silaha sarılan gənc və cavan kişilərdir. Mücahidlər başqa müsəlmanlara yardım etmək məqsədi ilə Allah yolunda çıxan müsəlləh əsgərlərdir. Mücahidlər bəzən fərqli ölkələrdən gəlib, bir-biri ilə cihadda tanış olan, heç bir dövlət və ictimai qurum tərəfindən göndərilməyən, vuruşduğuna görə heç bir təşkilatdan maddi yardım almayan, bu ibadətinin əvəzini yalnız Qiyamət günü Rəbbindən alacağı ümidi ilə döyüşən müsəlmanlardır. Mücahidlər Allahın və rəsulunun – ona və ailəsinə Allahın salamı olsun! əmrlərinə itaət edərək evlərini, əzizlərini, işlərini tərk edib çıxan, canını bu yolda fəda etməyə hazır olan, yalnız Uca Allahın rizası üçün döyüşən, mükafat və təşəkkürü də yalnız Ondan uman, qanları ilə Allahın təkliyinə şəhadət verənlərdir. Allahın yardımını istəyən mücahid, iki mühüm məsələni bilib ona əməl etməlidir. Birinci; – Mənəvi hazırlıq. Allaha şəksiz iman, şirksiz ibadət, səmimiyyət, Allaha və rəsuluna şərtsiz itaət.

İkinci; – Fiziki və maddi hazırlıq. Müasir silah və döyüş texnikasını öyrənib onunla davranma qaydalarına yiyələnmək. Belə bir döyüşçü meydana girəndə bilir ki, o, tək deyil, Allah onunladır. O, Allah ki, bəndəsinə yardım edir və qələbə verir, düşmənin qəlbinə qorxu salır. Mücahid olmaq mömin ən gözəl və şərəfli xüsusiyyətdir. Saf əqidəli mücahid bilir ki, məkanından asılı olmayaraq ölüm onu qarşılayacaq. Quran- Kərimdə Allahın dediyi kimi:

أَيْنَمَا تَكُونُواْ يُدْرِككُّمُ الْمَوْتُ وَلَوْ كُنتُمْ فِي بُرُوجٍ مُّشَيَّدَةٍ

“Harada olursunuz olun ölüm sizə yetişəcək”. Mücahid bilir ki, əgər Allah istəsə, o durduğu yerə bir mərmi düşəcək və o şəhid olacaq. Allah istəsə, qəlpə ona ön səfdə dəyəcək, Allah istəsə, ölüm ona öz evində, çarpayısında yatdığı yerdə gələcək və orada da öləcək. Saf əqidəli mücahid bilir ki, ölümü nə bir an gecikdirmək nə də bir an irəli çəkmək olar, buna görə də ondan qorxmur. Mücahid döyüşə girmədən öncə namaz qılır və Allaha dua edir ki, Allah onun qədəmini sabit etsin, yardım eləsin və düşmənlərin üzərində qələbə versin. Mücahid bilir ki, onun nə gücü, nə də qüvvəti var. Bütün güc və qüvvət tək olan Allaha məxsusdur və onu, Özü vəd etdiyi kimi istədiyinə verir. Mücahid etiqad edir ki, döyüşdə şəhid olsa, o andaca əbədi olan cənnət ruzisi ilə Rəbbi onu mükafatlandıracaq. Mücahid hər əməlində Qiyamətə hazırlıq görür, axirətini düşünür, istəyir ki, dünyadan ayrılanda da Allaha ibadət edərək ayrılsın. Bununla da aydın olur ki, mücahid ölümündən, düşmənindən qorxmur, Allahın köməyinə və bərəkətinə sığınaraq və arxalanaraq döyüşə atılır, vuruşur və Allah da ona qələbə verir” (Misirli alim, şeyx Ənvər Şəban bu moizəni 1994-cü ildə, Bosniya və Herseqovinada  cihad etdiyi zaman  söyləmişdir.  Allah ona rəhmət eləsin!).

İndi isə mücahidin üstünlüyü barədə sizə bəzi ayələri və hədisləri çatdıraq. Uca Allah buyurur :

أَمْ حَسِبْتُمْ أَن تَدْخُلُواْ الْجَنَّةَ وَلَمَّا يَعْلَمِ اللّهُ الَّذِينَ جَاهَدُواْ مِنكُمْ وَيَعْلَمَ الصَّابِرِينَ

“Yoxsa Allah cihad edənləri (düşmənlə vuruşanları) və əziyyətə səbir edənləri tanıyıb, bir-birindən ayırd etməmişdən qabaq cənnətə girəcəyinizimi güman edirsiniz?” (Ali-İmran, 142).

لاَّ يَسْتَوِي الْقَاعِدُونَ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ غَيْرُ أُوْلِي الضَّرَرِ وَالْمُجَاهِدُونَ فِي سَبِيلِ اللّهِ بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنفُسِهِمْ فَضَّلَ اللّهُ الْمُجَاهِدِينَ بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنفُسِهِمْ عَلَى الْقَاعِدِينَ دَرَجَةً وَكُـلاًّ وَعَدَ اللّهُ الْحُسْنَى وَفَضَّلَ اللّهُ الْمُجَاهِدِينَ عَلَى الْقَاعِدِينَ أَجْراً عَظِيماً دَرَجَاتٍ مِّنْهُ وَمَغْفِرَةً وَرَحْمَةً وَكَانَ اللّهُ غَفُوراً رَّحِيماً

“Zərər çəkmədən evlərində oturan möminlərlə, Allah yolunda öz malları və canları ilə cihad edən şəxslər bərabər olmazlar, Allah malları və canları ilə vuruşanları evlərində əyləşənlərdən dərəcə etibarı ilə üstün tutdu. Allah bunların hamısına savab vəd etmişdir, lakin Allah mücahidlərə evlərində oturanlardan daha böyük mükafatla imtiyaz vermişdir onları Allah tərəfindən yüksək dərəcələr, bağışlanmaq və mərhəmət gözləyir. Allah bağışlayan və rəhm edəndir!” (ən-Nisə, 95-96). Bu ayədə bildirilən “dərəcə” haqqında Allah rəsulu (ona və ailəsinə Allahın salamı olsun!) belə demişdir:

"إن في الجنة مائة درجة أعدها الله للمجاهدين في سبيل الله ما بين الدرجتين كما بين السماء والأرض، فإذا سألتم الله فاسألوه الفردوس فإنه أوسط الجنة وأعلى الجنة وفوقه عرش الرحمن، ومنه تفجَّر أنهار الجنة"

“Cənnətdə yüz (100) dərəcə vardır ki, Allah onu Öz yolunda vuruşan mücahidlər üçün hazırlamışdır, hər iki dərəcənin arası, yerlə - göy arasında olan məsafə qədərdir. Allahdan Firdovs cənnətinin istəyi! Həqiqətən o, cənnətin zirvəsi və ortasıdır. Onun üzərində isə ər-Rəhmanın ərşidir. Cənnət çayları oradan qaynayır. ” (Səhih-Buxari).

Uca Allah buyurur:

إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ الَّذِينَ آمَنُوا بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ ثُمَّ لَمْ يَرْتَابُوا وَجَاهَدُوا بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنفُسِهِمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ أُوْلَئِكَ هُمُ الصَّادِقُونَ

“Möminlər yalnız Allaha və peyğəmbərinə iman gətirən, iman gətirdikdən sonra heç bir şəkk - şübhəyə düşməyən, Allah yolunda malları və canları ilə vuruşanlardır! Məhz belələri imanlarında sadiq olanlardır!” (əl-Hucurat, 15). Uca Allah bu ayədə bildirir ki, həqiqi mücahidin imanında şəkk-şübhə yoxdur və sadiq mömindir. Ey ağıl sahibləri heç düşünürsünüzmü?!

عن النعمان بن بشير الأنصاري قال‏:‏ كنت عند منبر رسول اللّه صلى اللّه عليه وسلم في نفر من أصحابه، فقال رجل منهم‏:‏ ما أبالي أن لا أعمل للّه عملاً بعد الإسلام إلا أن أسقي الحاج، وقال آخر‏:‏ بل عمارة المسجد الحرام، وقال آخر‏:‏ بل الجهاد في سبيل اللّه خير مما قلتم، فزجرهم عمر بن الخطاب رضي اللّه عنه، وقال‏:‏ لا ترفعوا أصواتكم عند منبر رسول اللّه صلى اللّه عليه وسلم وذلك يوم الجمعة، ولكن إذا صليت الجمعة دخلت على رسول اللّه صلى اللّه عليه وسلم فاستفتيته فيما اختلفتم فيه، قال‏:‏ ففعل، فأنزل اللّه عزَّ وجلَّ‏:‏ ‏{‏أجعلتم سقاية الحاج وعمارة المسجد - إلى قوله - واللّه لا يهدي القوم الظالمين‏}‏"‏أخرجه عبد الرزاق ورواه مسلم وأبو داود وابن مردويه وابن حبان وابن جرير وهذا لفظه‏"‏‏.‏

Numən bin Bəşir (Allah ondan razı olsun!) rəvayət edir ki, mən cümə günü peyğəmbərin (ona və onun ailəsinə Allahın salamı olsun!) minbərinin yanında olarkən bir kişi dedi: “Mən islamı qəbul etdikdən sonra, əməllərin içində hacılara su paylamağı ən gözəl əməl hesab edirəm”, digər bir kişi isə: “Mənim üçün islamı qəbul etdikdən sonra, əməllərin içində ən gözəl əməl Məsçidu-lharamı təmir etməkdir” – dedi. Üçüncü kişi isə “Xeyr, Allah yolunda cihad sizin dediklərinizdən də üstün sayılır” – dedikdə Ömər bin Xattab (Allah ondan razı olsun!) onları danlayıb dedi: “Peyğəmbərin (ona və onun ailəsinə Allahın salamı olsun!) minbərinin yanında səsinizi qaldırmayın! Cümə namazını qılıb qurtardıqdan sonra mübahisə etdiyiniz məsələ barəsində ondan soruşub cavabınızı alarsınız” (Səhih Muslim). Uca Allah da bu ayəni nazil edir:

أَجَعَلْتُمْ سِقَايَةَ الْحَاجِّ وَعِمَارَةَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ كَمَنْ آمَنَ بِاللّهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ وَجَاهَدَ فِي سَبِيلِ اللّهِ لاَ يَسْتَوُونَ عِندَ اللّهِ وَاللّهُ لاَ يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ الَّذِينَ آمَنُواْ وَهَاجَرُواْ وَجَاهَدُواْ فِي سَبِيلِ اللّهِ بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنفُسِهِمْ أَعْظَمُ دَرَجَةً عِندَ اللّهِ وَأُوْلَئِكَ هُمُ الْفَائِزُونَ

“Məgər siz hacılara su verməyi və Kəbəni təmir etməyi Allaha və qiyamət gününə iman gətirib Allah yolunda cihad edənlərlə eynimi tutursunuz? Onlar Allah yanında eyni olmazlar. Allah zalım tayfanı doğru yola yönəltməz! İman gətirib hicrət edənləri, Allah yolunda malları və canları ilə vuruşanları Allah yanında ən yüksək dərəcələr gözləyir, onlar xeyrə qovuşanlar, nicat tapanlardır. Rəbbi onları Özündən bir mərhəmət, razılıq və içərisində onlar üçün tükənməz nemətlər olan cənnətlərlə müjdələr. Onlar orada əbədi qalacaqlar. Böyük mükafat, həqiqətən, Allah yanındadır!” (ət-Tövbə, 19-22).

عن عبد الله بن عمرو - رضي الله عنهما – قال: قال لي رسول الله صلى الله عليه وسلم : أتعلم  أول زمرة تدخل الجنة من أمتي؟ قلت : الله و رسوله أعلم . فقال: المهاجرون يأتون يوم القيامة إلى باب الجنة و يستفتحون . فيقول لهم الخزنة : أو قد حوسبتم ؟ فيقولون : بأي شيء نحاسب , و إنما كانت أسيافون على عواتقون في سبيل الله حتى متنا على ذلك . قال: فيفتح لهم فيقيلون فيها أربعين عاما قبل أن يدخلها الناس .

Abdullah bin Amrdan (Allah ondan və atasından razı olsun!) rəvayət olunur ki, Allah rəsulu (ona və onun ailəsinə Allahın salamı olsun!) mənə dedi: “Mənim  ümmətimdən hansı zümrənin ən birinci cənnətə daxil olacaqını bilirsənmi? Mən dedim: - Allah və Onun rəsulu bilər! O belə dedi: - Allah yolunda hicrət edib cihad edənlər qiyamət günü cənnət qapılarına yaxınlaşıb ora daxil olmaq üçün qapını döyəcəklər. Gözətçi mələk onlardan soruşacaq: - Siz hesaba çəkildinizmi? Onlar belə cavab verəcəklər: - Nə üçün hesaba çəkilək ki, biz dünyada ikən Allah yolunda vuruşub ölənədək qılınclarımız boynumuzda idi. Cənnət qapıları onlar üçün açılar. O biri insanlardan qırx (40) il əvvəl cənnətə daxil olub orada istirahət edirlər” (Bu hədisi əl-Hə’kim rəvayət etmiş və demişdir: bu hədis əl-Buxari və Muslimin şərtləri ilə səhihdir. Lakin onlar bunu nəql etməmişlər. Eynilə bu hədisi Əhməd, Təbarani və Əbu Avanə səhihlərində rəvayət etmişlər).

عن أبي هريرة – رضي الله عنه – قال: جاء رجل إلى رسول الله صلى الله عليه وسلم فقال: دلني على عمل يعدل الجهاد؟ قال: "لا أجده" قال: "هل تستطيع إذا خرج المجاهد أن تدخل مسجدك فتقوم ولا تفتر وتصوم ولا تفطر"؟ قال: ومن يستطيع ذلك؟ .

Əbu Hureyradan (Allah ondan razı olsun!) rəvayət olunan bir hədisdə söylənilir ki, bir kişi gəlib Allahın elçisinə (ona və onun  ailəsinə Allahın salamı olsun!) dedi: - Ey Allahın elçisi! Mənə elə bir əməl de ki, o cihada bərabər olsun, sevgili peyğəmbər (ona və onun ailəsinə Allahın salamı olsun!) dedi: - “Cihada bərabər bir əməl bilmirəm” sonra dedi: - “Sən, mucahid evdən çıxıb geri dönənə kimi dayanmadan namaz qılıb, iftar etmədən ardıcıl oruc tuta bilərsənmi?” O kişi dedi: - Xeyr, bunu heç kim bacarmaz?. Əbu Hureyra (Allah ondan razı olsun!) demişdir: Həqiqətən də, mücahidin atının ipi (otlaqda) nə qədər uzanarsa, mücahidə o qədər savab yazılar” (Buxari “Cihad”, Nəsai “əs-Sünən əl-Kubra”). Bəli, kim evdən Allah yolunda cihada çıxarsa, bütün gecələri Quran oxuyub namaz qılan və bütün gündüzləri iftar etmədən oruc tutan kimidir.

وعن أبي هريرة – رضي الله عنه – عن النبي صلى الله عليه وسلم قال: "انتدب الله لمن خرج في سبيله ، لا يخرج إلا إيمانٌ بي وتصديقٌ برسلي أن أرجعه بما نال من أجر أو غنيمة، أو أدخله الجنة "

Əbu Hureyradan (Allah ondan razı olsun!) rəvayət olunur ki, Allahın elçisi (ona və ailəsinə Allahın salamı olsun!) demişdir: “Kim Allaha iman gətirib, Peyğəmbərləri təsdiq edərək, Allah yolunda cihada çıxarsa, Allah onu cənnətə daxil etməsinə və ya çıxdığı evdən əcir yaxud qənimətlə qayıtmasına zəmanət verər”. (Buxari, Muslim).

عن عبد الرحمن بن جبر – رضي الله عنه – أن رسول الله صلى الله عليه وسلم قال: "ما اغبرت قدما عبد في سبيل الله فتمسه النار"

Abdur-Rahmən bin Cabirin (Allah ondan razı olsun!) rəvayət etdiyi hədisdə, Allah rəsulu (ona və ailəsinə Allahın salamı olsun!) belə demişdir: “Allah yolunda tozlanan qədəmlərə  cəhənnəm odu toxunmaz”. (Buxari və Muslim).

عن أبي هريرة – رضي الله عنه – عن النبي صلى الله عليه وسلم قال: " مقام أحدكم في سبيل الله أفضل من صلاته في بيته سبعين عاما . ألا تحبون أن يغفر الله لكم و يدخلكم الجنة ؟ اغزوا في سبيل الله فمن قاتل في سبيل الله فواق ناقة وجبت له الجنة " .

Əbu Hureyranın (Allah ondan razı olsun!) rəvayət etdiyi digər hədisdə, Allahın elçisi (ona və onun ailəsinə Allahın salamı olsun!) belə deyib: “Mücahidlərin birinin səfdə durması, döyüşə çıxmayanların evlərində altmış (60) il namazda durmasından daha xeyirlidir. Məgər siz istəmirsiniz ki, Allah sizin günahlarınızı bağışlasın və sizi cənnətə daxil etsin? Allah yolunda cihad edin! Kim Allah yolunda cüzi vaxt ərzində belə, vuruşarsa, ona cənnət vacib olar”. (Əhməd, Tirmizi və Beyhəqqi səhih isnadla rəvayət ediblər, Hə’kim onun səhihliyini təsdiqləyib).

عن أبي نجيح عمرو بن عبسة السلمي – رضي الله عنه – قال: سمعت رسول الله صلى الله عليه وسلم يقول : "من رمى بسهم في سبيل الله فهو له عدل محررٍ" ولفظ ابن ماجه:"من رمى العدو بسهم، فبلغ سهمه العدوَّ، أصاب، أو أخطأ، فيعدل رقبة"

Əbu Nəcih Amr ibn Absə əs-Sələmi (Allah ondan razı olsun!) Allah rəsulunun (ona və ailəsinə Allahın salamı olsun!) belə dediyini eşitdim: “Kim düşmənə bir ox atarsa və atdığı ox düşmənə dəyər və ya dəyməz, Allah ona bir qul azad etmiş savabını yazar”. (İbn Macə “Cihad”. Şeyx Albani bu hədisin “Sünən ət-Tirmizi” kitabında səhihliyini bildirmişdir). Bu hədisin izahında alimlər deyirlər ki, mücahidin atdığı hər bir gülləyə görə dəydi-dəymədi Allah ona bir qul azad etmiş savabını yazır.

عن سهل بن سعد – رضي الله عنه – عن النبي صلى الله عليه وسلم قال: "رباط يوم في سبيل الله خير من الدنيا وما عليها، وموضع سوط أحدكم من الجنة خير من الدنيا وما عليها، والروحة يروحها العبد في سبيل الله أو الغدوة خير من الدنيا وما عيها"

Səhl bin Səiddən (Allah ondan razı olsun!), rəsulullah (ona və ailəsinə Allahın salamı olsun!) belə dediyini rəvayət edir: “Bir gün Allah yolunda keşik çəkmək dünyanın və onun üzərində olanlardan daha xeyirlidir. Birinizin Cənnətdəki qamçısı boyda yeri, dünya və onun üzərindəkilərdən daha xeyirlidir. Bəndənin Allah yolunda səhər və ya axşam döyüşə getməsi, dünya və onun üzərindəkilərdən daha xeyirlidir”. (Səhih Buxari).

عن سلمان – رضي الله عنه – قال: سمعت رسول الله صلى الله عليه وسلم يقول: "رباط يوم وليلة خير من صيام شهر وقيامه وإن مات جرى عليه عمله الذي كان يعمله وأُجري عليه رزقه، وأمن الفتان"

Buxari və Muslim rəvayət etdikləri bir hədisdə Allahın elçisi (ona və onun ailəsinə Allahın salamı olsun!) belə demişdir: “Bir gün gecə-gündüz Allah yolunda keşikdə durmaq bir ay gecə-gündüz davamlı namaz qılıb, oruc tutmaqdan xeyirlidir. Kim keşik çəkərək ölərsə, onun əməl dəftərinə qiyamətə kimi keşikdə durmuş kimi yazılar və ruzisi verilər, qəbir əzabından xilas olar”.

عن أبي ريحانة – رضي الله عنه – قال: سمعت رسول الله صلى الله عليه وسلم يقول: "حرمت النار على عين دمعت أو بكت من خشية الله وحرمت النار على عين سهرت في سبيل الله"

Əbu Reyhanə (Allah ondan razı olsun!), rasulullah (ona və ailəsinə Allahın salamı olsun!) belə dediyini rəvayət eləyir: “Allah yolunda keşikdə duraraq səhəri açan gözlərə və tənhalıqda  Allah qorxusundan ağlayan gözlərə cəhənnəm odu toxunmaz”. (Əhməd və ən-Nəsai. Şeyx Albani bu hədisin səhihliyini təsdiqləmişdir).

عن بريدة – رضي الله عنه – قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم :" حرمة نساء  المجاهدين على القاعدين كحرمة أمهاتهم . و ما من رجل يخلف في امرأة رجل فيخونه فيها إلا وقف له يوم القيامة , فأخذ من عمله ما شاء , فما ظنكم " .

Mücahidin ailəsinin hörməti haqqında Allah rəsulu (ona və ailəsinə Allahın salamı olsun!) demişdir: “Mücahidlərin qadınlarının hörməti, cihada çıxmayanların üzərində öz analarının hörməti kimidir. Kim bir mücahidin ailəsinə xəyanət edərsə, edənin dünyada qazandığı savablar qiyamət günü edilən razı qalıncaya qədər ona yazılar. Siz necə düşünürsünüz xəyanətkara bir şey qalarmı?” (Səhih Muslim).

Allah yolunda mal ilə cihad etmək.

Uca Allah deyir:

وَأَنفِقُواْ فِي سَبِيلِ اللّهِ وَلاَ تُلْقُواْ بِأَيْدِيكُمْ إِلَى التَّهْلُكَةِ وَأَحْسِنُوَاْ إِنَّ اللّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ

“Malınızı Allah yolunda xərcləyin! Öz əlinizlə özünüzü təhlükəyə atmayın! Yaxşılıq edin! Allah yaxşılıq edənləri sevir” (əl-Bəqərə, 195)

مَّثَلُ الَّذِينَ يُنفِقُونَ أَمْوَالَهُمْ فِي سَبِيلِ اللّهِ كَمَثَلِ حَبَّةٍ أَنبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ فِي كُلِّ سُنبُلَةٍ مِّئَةُ حَبَّةٍ وَاللّهُ يُضَاعِفُ

لِمَن يَشَاءُ وَاللّهُ وَاسِعٌ عَلِيمٌ

“Mallarını Allah yolunda sərf edənlərin halı yeddi sünbül verən bir toxuma bənzər ki, bu sünbüllərin hər birində yüz ədəd dən vardır. Allah istədiyi şəxs üçün bunu qat-qat artırır. Allahın lütfü genişdir. O hər şeyi biləndir!” (əl-Bəqərə, 261)

عن زيد بن خالد – رضي الله عنه – ان النبي صلى الله عليه وسلم قال : "من جهز غازياً في سبيل الله فقد غزا و من خلف غازياً في أهله بخير  فقد غزا "  متفق عليه .

Zeyd bin Xalid - Allah ondan razı olsun! rəvayət edir ki, Allahın elçisi - ona və ailəsinə Allahın salamı olsun! demişdir: “Kim bir döyüşçünü təchiz edərsə - artıq cihad etmiş kimidir. Kim bir mücahidin ailəsinə yardım edərsə - artıq cihad etmiş kimidir” Buxari və Muslim.

وعن أبي أمامة – رضي الله عنه – عن النبي صلى الله عليه وسلم قال: "من لم يغز، أو يجهز غازيًا، أو يخلف غازيًا في أهله بخير، أصابه الله بقارعة قبل يوم القيامة"

Bir hədisdə də: “Kim özü cihad etməzsə yaxud bir mücahidin ailəsinə yardım etməzsə, Allah ona qiyamətdən əvvəl bu dünyada bir müsibət, bəla gətirər”. Əbu Davud, 3462. Şeyx Albani hədisin səhihliyini təsdiqləyib.

وعن خزيم بن فاتك – رضي الله عنه – قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: "من أنفق نفقة في سبيل الله كتبت له سبعمائة ضعف".

Xuzeym bin Fatəkdan – Allah ondan razi olsun! Allah rəsulu – ona və ailəsinə Allahın salamı olsun! buyurmuşdur: “Kim Allah yolunda bir sədəqə verərsə - Allah onun əvəzini yeddi yüz mislindən artıq yazar” ət-Tirmizi.

وعن أبي مسعود الأنصاري – رضي الله عنه – قال: جاء رجل بناقة مخطومة فقال: هذه في سبيل الله، فقال رسول الله صلى الله عليه وسلم: "لك بها يوم القيامة سبعمائة ناقة كلها مخطومة"

Əbu Masud əl-Ənsari – Allah ondan razi olsun! demişdir: Bir kişi boynu zəncirli bir dəvə ilə gəlib dedi; bunu Allah yolunda verirəm. Bunu görən Allah rəsulu – ona və ailəsinə Allahın salamı olsun! buyurdu: “Bunun əvəzində qiyamət günü sənin üçündə beləcə boynu zəncirli yeddi yüz (700) dəvə veriləcəkdir”.

قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: "جاهدوا المشركين بألسنتكم، وأنفسكم، وأموالكم، وأيديكم"

Allahın elçisi - ona və ailəsinə Allahın salamı olsun! buyurmuşdur: “Müşriklərə (Allaha şərik qoşanlara) qarşı dilinizlə, canınızla, malınızla və əlinizlə cihad edin!” Əbu Davud.

Hazırladı: Həbibullah.

Ardı var.